
काठमाडौं — आजदेखि माध्यमिक शिक्षा परीक्षा (एसईई) देशभर एकैपटक सुरु भएको छ। यस वर्ष कुल ५ लाख १२ हजार ४ सय २१ जना परीक्षार्थी सहभागी हुँदैछन्।
राष्ट्रिय परीक्षा बोर्डअन्तर्गतको परीक्षा नियन्त्रण कार्यालय (कक्षा १०) ले विगतझैँ सबै केन्द्रमा एकै समयमा परीक्षा सञ्चालन गरेको हो। परीक्षा नियन्त्रक टुकराज अधिकारीका अनुसार बिहान ८ बजेदेखि देशभरका तोकिएका केन्द्रबाट परीक्षा सुरु भएको छ, जुन २९ गतेसम्म सञ्चालन हुनेछ।
यस वर्ष नियमिततर्फ ४ लाख ४१ हजार ५ सय ६६ र ग्रेड वृद्धितर्फ ७० हजार ८ सय ५५ परीक्षार्थी सहभागी छन्। परीक्षामा छात्राको सङ्ख्या बढी देखिएको छ—२ लाख ५७ हजार ६ सय १३ छात्रा, २ लाख ५४ हजार ८ सय १ छात्र र अन्य ७ जना सहभागी छन्।
देशभर १ हजार ९ सय ६६ परीक्षा केन्द्र निर्धारण गरिएका छन् भने ११ हजार ३ सय ७९ विद्यालयका विद्यार्थी परीक्षा दिइरहेका छन्। जापानस्थित एक परीक्षा केन्द्रबाट समेत २३ जना विद्यार्थी सहभागी भएका छन्।
परीक्षाका लागि आवश्यक प्रश्नपत्र सातै प्रदेशमा जनक शिक्षा सामग्री केन्द्र लिमिटेडमार्फत सम्बन्धित केन्द्रमा पठाइसकिएको छ। सुरक्षाको दृष्टिले प्रत्येक परीक्षा केन्द्रमा १५ जना प्रहरी खटाइएको छ। साथै, एक केन्द्राध्यक्ष, एक सहायक केन्द्राध्यक्ष, २० जना परीक्षार्थी बराबर एक निरीक्षक, १०० परीक्षार्थी बराबर एक कार्यालय सहयोगी र थप दुई कर्मचारीको व्यवस्था गरिएको छ।
यस वर्ष परीक्षा केन्द्रमा हुने सामूहिक अनुगमनमा रोक लगाइएको छ। अनुगमनका नाममा अनावश्यक भीडभाड हुँदा परीक्षार्थीको लेखनमा अवरोध पुगेको गुनासो आएपछि यस्तो निर्णय गरिएको हो। अब अनुगमनका लागि प्रत्येक जिल्लामा प्रमुख जिल्ला अधिकारीको संयोजकत्वमा समिति गठन गरिएको छ।
तीन दिनभित्र उत्तरपुस्तिका परीक्षण गर्ने योजना
नयाँ निर्देशिका लागू भएसँगै यसपटक उत्तरपुस्तिका परीक्षण छिटो र व्यवस्थित बनाइने लक्ष्य राखिएको छ। परीक्षा सम्पन्न भएको अधिकतम तीन दिनभित्र परीक्षण सक्ने योजना बनाइएको छ।
परीक्षणपछि मार्कस्लिप तयार गरी ‘ट्याब’मा प्रविष्टि गरेर सिलबन्दी खाममार्फत शिक्षा विकास तथा समन्वय एकाइमा बुझाउनुपर्ने व्यवस्था गरिएको छ।
परीक्षक र संपरीक्षकलाई परीक्षण केन्द्रमै बसेर काम गर्नुपर्नेछ भने सम्भव भएसम्म सिसिटिभी जडित सुरक्षित कक्षमा परीक्षण गराइनेछ। उत्तरपुस्तिका बाहिर लैजान नपाइने, अन्य व्यक्तिबाट परीक्षण गराउन नपाइने तथा अयोग्य शिक्षकलाई परीक्षणमा संलग्न गराउन नपाइने व्यवस्था गरिएको छ।
साथै, परीक्षण कक्षमा मोबाइललगायत कुनै पनि विद्युतीय उपकरण लैजान निषेध गरिएको छ। लापरवाही पाइएमा पुनः परीक्षण गराउने, पारिश्रमिक कट्टा गर्ने वा परीक्षक सूचीबाट हटाउनेसम्मका कारबाही गरिनेछ भने गम्भीर अवस्थामा प्रचलित कानुनअनुसार विभागीय कारबाहीसमेत हुने व्यवस्था गरिएको छ।