
चितवन राष्ट्रिय निकुञ्ज मा हुर्काइएका घडियाल गोहीमध्ये २५० वटा गोहीलाई राप्ती नदी मा छाडिएको छ। चालु आर्थिक वर्षमा राप्ती नदीका विभिन्न स्थानमा ती गोहीहरू छाडिएका हुन्।
गत आर्थिक वर्षमा प्रजनन केन्द्रमा हुर्काइएका १३३ वटा गोही नदीमा छाडिएका थिए। केन्द्र स्थापना भएयता हालसम्म दुई हजार २८० वटा गोही विभिन्न नदीहरूमा छाडिएका छन्। कार्यालयका सूचना अधिकारी अविनाश थापा मगरका अनुसार नारायणी नदी मा ४१९, राप्ती नदीमा १,५२५, कालीगण्डकी नदी मा ३५, सप्तकोसी नदी मा १०५ र कर्णाली नदी मा ४१ वटा गोही छाडिएका छन्।
त्यसैगरी बबई नदी मा ११०, चौधर नदीमा २५ र बाँकेको पश्चिम राप्ती नदीमा १० वटा गोही छाडिएको जानकारी दिइएको छ। हाल निकुञ्जको प्रजनन केन्द्रमा ५९८ वटा गोही रहेका छन्। करिब पाँच वर्ष उमेर पुगेपछि गोहीलाई नदीमा छाड्ने गरिन्छ।
सन् १९७८ मा प्रजनन केन्द्र स्थापना भएपछि सन् १९८१ देखि गोहीका बच्चा नदीमा छाड्न थालिएको हो। हालसम्म सबैभन्दा धेरै गोही राप्ती नदीमै छाडिएका छन्, जुन नेपालमा गोही पाइने प्रमुख नदीहरूमध्ये एक हो।
गोही छाडिएका नदी किनारबाट अण्डा सङ्कलन गरी प्रजनन केन्द्रमा ह्याचिङ गरेर चल्ला निकाल्ने गरिन्छ। त्यसरी निकालिएका चल्ला हुर्काएर पुनः नदीमा छाड्ने गरिएको छ।
नदीमा छाडिएका बच्चा गोहीमध्ये धेरैजसो बगेर भारततर्फ पुग्ने गरेका छन् भने केही जालमा परेर वा सिकारीको सिकार हुने गरेका छन्। नदी प्रदूषणका कारण पनि गोही उच्च जोखिममा पर्ने गरेको छ।