धर्म / संस्कृति

काठमाडौं । चितवनको माडीमा अवस्थित पावन शालिग्राम भगवान हिन्दू धर्ममा भगवान् विष्णुको स्वरूपका रूपमा पूजिने शालिग्राम शिला धार्मिक तथा प्राकृतिक दुवै दृष्टिले महत्वपूर्ण मानिन्छ। विशेषगरी नेपालका कालीगण्डकी नदी क्षेत्रमा पाइने शालिग्रामलाई अत्यन्त पवित्र मान्दै भक्तजनले श्रद्धापूर्वक पूजा गर्ने गरेका छन्। धार्मिक मान्यताअनुसार शालिग्राम भगवान् विष्णुको दिव्य स्वरूप हो। शालिग्राममा देखिने चक्र, रेखा तथा विभिन्न आकृतिलाई भगवान् विष्णुसँग जोडेर व्याख्या गरिन्छ। वैष्णव परम्परामा शालिग्रामको पूजा गर्दा भगवान् विष्णुको आराधना गरेसरह पुण्य प्राप्त हुने विश्वास छ। वैज्ञानिक दृष्टिले भने शालिग्राम प्राचीन समुद्री जीव अमोनाइटका जीवाश्म हुन्। करोडौँ वर्षअघि समुद्रमा बस्ने अमोनाइट जीवका खोलहरू भूगर्भीय प्रक्रियाका क्रममा चट्टानभित्र संरक्षित भएका थिए। समयक्रममा भू–गर्भीय परिवर्तन, नदीको बहाव र क्षरण...

डाक्टर रोकरी वशिष्ठका अनुसार, ब्युरो न्यूज नयाँ दिल्ली अन्तर्राष्ट्रिय समरसता मञ्चले नेपालका कोशी प्रदेशका प्रसिद्ध आध्यात्मिक सन्त जगतगुरु शिव शक्ति बाबा महाराज (श्री श्री श्री महाराज, द्वितीय सिद्ध पुरुष) लाई ‘प्रथम राजीव गान्धी गौरव रत्न अवार्ड’ बाट सम्मानित गर्ने घोषणा गरेको छ। भारत रत्न तथा पूर्वप्रधानमन्त्री स्वर्गीय श्री राजीव गान्धीको जयन्ती समापन महोत्सवका अवसरमा २३ अगस्ट २०२६ मा नयाँ दिल्लीमा आयोजना हुने भव्य अन्तर्राष्ट्रिय समारोहमा उक्त सम्मान प्रदान गरिने जनाइएको छ। मञ्चका अनुसार जगतगुरु शिव शक्ति बाबा महाराजलाई सनातन संस्कृतिको संरक्षण तथा प्रवर्द्धन, धर्म प्रचार, पर्यावरण संरक्षण, मानव सेवा तथा राष्ट्र निर्माणका क्षेत्रमा उहाँले पुर्‍याएको उल्लेखनीय एवं प्रेरणादायी योगदानका लागि सम्मानका लागि चयन गरिएको हो। नेपाल सरकारका प्रथम उपराष्ट्रपति परमानन्द झाका विशिष्ट सल्लाहकार ...

ललितपुर । ललितपुरको गोदावरी नगरपालिका–१३, झरुवारासीमा रहेको संतानेश्वर महादेव मन्दिर सन्तान प्राप्तिको कामना गर्ने भक्तजनका लागि आस्थाको महत्वपूर्ण धार्मिकस्थलका रूपमा परिचित छ। स्थानीय बासिन्दा तथा मन्दिरका पुजारीका अनुसार यहाँ भगवान् शिवको श्रद्धापूर्वक पूजा–आराधना गरी सन्तान प्राप्तिको कामना गर्ने भक्तजनको ठूलो विश्वास रहेको छ। विशेषगरी सन्तान प्राप्तिको इच्छा राख्ने दम्पतीहरू मन्दिरमा पुगेर संतानेश्वर महादेवको पूजा, दर्शन तथा प्रार्थना गर्ने गर्छन्। स्थानीय धार्मिक मान्यताअनुसार संतानेश्वर महादेवसँग सन्तानको कामना गर्दै श्रद्धापूर्वक पूजा गरेमा मनोकामना पूरा हुने विश्वास रहँदै आएको छ। यही आस्थाका कारण ललितपुर तथा आसपासका क्षेत्रका साथै टाढाटाढाबाट समेत भक्तजनहरू मन्दिरमा दर्शन तथा पूजाका लागि आउने गरेको स्थानीय बताउँछन्। संतानेश्वर महादेव मन्दिर केवल धार्मिक आस्थाको केन्द्र मात्र ...

मकवानपुर। बागमती प्रदेशअन्तर्गत मकवानपुर जिल्लाको थाहा नगरपालिका टिस्टुङ–पालुङमा अवस्थित बज्रबाराही मन्दिर नेपालका प्राचीन तथा प्रसिद्ध शक्तिपीठहरूमध्ये एक मानिन्छ। देवी बज्रबाराहीप्रति अगाध आस्था राख्ने हजारौँ भक्तजन वर्षभरि दर्शन तथा पूजा–आराधनाका लागि यहाँ पुग्ने गरेका छन्। यस मन्दिरको विशेषता भनेको यहाँ राति १२ बजे विशेष पूजा गरिने परम्परा हो। मध्यरातमा हुने पूजा, आरती र धार्मिक अनुष्ठानमा सहभागी भई माता बज्रबाराहीको दर्शन गर्दा मनोकामना पूरा हुने, दुःख–कष्ट हट्ने तथा सुख, शान्ति र समृद्धि प्राप्त हुने धार्मिक विश्वास रहिआएको छ। धार्मिक तथा ऐतिहासिक महत्त्व बोकेको यस मन्दिरमा प्रत्येक तीन वर्षमा भव्य जात्रा आयोजना गरिन्छ। जात्राका अवसरमा नेपालका विभिन्न जिल्ला तथा विदेशबाट समेत हजारौँ भक्तजन सहभागी हुने गर्दछन्। वैदिक पूजापाठ, धार्मिक अनुष्ठान, भजन–कीर्तन, सांस्कृतिक कार्यक...

मकवानपुर। बागमती प्रदेशअन्तर्गत मकवानपुर जिल्लाको थाहा नगरपालिका–३, पालुङस्थित निर्माणाधीन मोक्षधाममा स्थापना गरिएको १०८ शंखधाराको उद्घाटन परमपूज्य श्री १००८ स्वामी चतुर्भुजाचार्य (चुडामणिजी) महाराजको पावन हस्तबाट भव्य रूपमा सम्पन्न भएको छ। धार्मिक श्रद्धा, भक्ति र उत्साहका साथ सम्पन्न उद्घाटन समारोहमा थाहा नगरपालिकाका नगरप्रमुख विष्णुबहादुर विष्ट, उपनगरप्रमुख भरत गोपाली, नेपालका कान्छा सांसद प्रशान्त उप्रेती, मोक्ष धाम का अध्यक्ष गुप्त बहादुर कार्की तथा विभिन्न भजन मण्डली, शान्तिधामबाट आएका भक्तजन तथा देशका विभिन्न स्थानबाट आएका उल्लेखनीय श्रद्धालुहरूको उल्लेखनीय सहभागिता रहेको थियो। कार्यक्रमको शुभारम्भ वैदिक मन्त्रोच्चारण, पूजा–आराधना तथा विशेष धार्मिक विधिअनुसार सम्पन्न गरिएको थियो। त्यसपछि परमपूज्य स्वामी चतुर्भुजाचार्य महाराजले १०८ शंखधाराको विधिवत् उद्घाटन गर्दै मोक्षधामको धार...

काठमाडौं। हिन्दू धर्ममा १००८ शालिग्राम भगवानलाई भगवान विष्णुको साक्षात् स्वरूपका रूपमा पूजा गरिन्छ। धार्मिक विश्वासअनुसार श्रद्धापूर्वक शालिग्राम भगवानको दर्शन तथा पूजा–आराधना गर्दा सुख, शान्ति, समृद्धि र मनोकामना पूरा हुने जनविश्वास रहेको छ। शालिग्राम भगवानलाई अन्य मूर्तिजस्तै प्राणप्रतिष्ठा गर्नुपर्दैन, किनकि वैष्णव परम्पराअनुसार शालिग्राम स्वयंभू अर्थात् भगवान विष्णुको प्राकृतिक दिव्य स्वरूप मानिन्छ। शास्त्रीय मान्यताअनुसार भगवानको शक्ति शालिग्राममा स्वतः विद्यमान रहने भएकाले यसमा प्राणप्रतिष्ठा आवश्यक नपर्ने विश्वास छ। शालिग्राम प्राकृतिक रूपमा नदीबाट प्राप्त हुने पवित्र शिला हो। हिन्दू धर्मग्रन्थ र वैष्णव परम्पराअनुसार शालिग्राम मुख्य रूपमा कालीगण्डकी नदीमा पाइने मान्यता रहेको छ। यसमा प्राकृतिक रूपमा बनेका चक्र तथा अन्य दिव्य चिन्हहरू देखिने भएकाले यसको धार्मिक महत्त्व अझ विशेष मा...

भक्तपुर। भारतको उत्तराखण्डस्थित प्रसिद्ध केदारनाथ धाम पुग्न सबै भक्तजनका लागि सम्भव नहुने भएकाले नेपालकै ऐतिहासिक तथा धार्मिक महत्व बोकेको डोलेश्वर महादेव मन्दिर भक्तजनका लागि विशेष आस्थाको केन्द्र बनेको छ। भक्तपुरको सूर्यविनायक नगरपालिका–८, सिपाडोलमा अवस्थित डोलेश्वर महादेवलाई धेरै हिन्दू भक्तजनले केदारनाथसँग जोडिएको धार्मिक परम्पराअनुसार श्रद्धापूर्वक पूजा–आराधना गर्ने गर्दछन्। धार्मिक विश्वासअनुसार केदारनाथसँग सम्बन्धित दिव्य शक्तिको प्रतीकका रूपमा डोलेश्वर महादेवको दर्शन गर्नाले भगवान शिवको विशेष कृपा प्राप्त हुने जनविश्वास रहेको छ। विशेषगरी श्रावण महिना, सोमबार, महाशिवरात्रि तथा अन्य पर्वहरूमा यहाँ देश–विदेशबाट हजारौँ भक्तजन दर्शन, पूजा, जलाभिषेक र रुद्राभिषेक गर्न आउने गर्छन्। मन्दिर परिसरमा भक्तजनले शान्त वातावरणमा भगवान शिवको आराधना गर्दै आध्यात्मिक आनन्दको अनुभूति गर्ने गरेका छन...

काठमाडौंको शोभा भगवती मन्दिरमाथिको डाँडामा अवस्थित बिजेश्वरी योगिनी मन्दिर धार्मिक आस्था, तान्त्रिक परम्परा र ऐतिहासिक महत्वका कारण प्रसिद्ध मानिन्छ। यो मन्दिरमा शरीरको जुन अंगमा समस्या वा पीडा छ, त्यसै अंगको विशेष पूजा–आराधना गरी आरोग्य र स्वास्थ्य लाभको कामना गर्ने अनौठो धार्मिक परम्परा रहेको विश्वास गरिन्छ। यही विशेष मान्यताका कारण नेपालका विभिन्न जिल्लाबाट भक्तजन यहाँ दर्शनका लागि पुग्ने गर्छन्। स्थानीय धार्मिक विश्वासअनुसार यस मन्दिरमा ३३ कोटी देवी–देवताहरूको दिव्य वास रहेको मानिन्छ। त्यसैले यहाँ श्रद्धापूर्वक पूजा, दर्शन र प्रार्थना गरे मनोकामना पूरा हुने, रोग–व्याधिबाट मुक्ति मिल्ने, पारिवारिक सुख–शान्ति, समृद्धि तथा सकारात्मक ऊर्जा प्राप्त हुने जनविश्वास रहिआएको छ। विशेषगरी नवरात्रि, महाअष्टमी, मंगलबार र शनिबार यस मन्दिरमा भक्तजनको उल्लेखनीय भीड लाग्ने गर्दछ। यहाँ नियमित पूजा,...

शोभा भगवती मन्दिर उपत्यकाको प्राचीन तथा प्रसिद्ध शक्तिपीठमध्ये एक मानिन्छ। वर्षभरि दर्शनार्थीको घुइँचो लाग्ने यस मन्दिरमा विशेषगरी बडादशैंको महाअष्टमीका दिन भव्य मेला लाग्ने गर्दछ। महाअष्टमीका अवसरमा नेपालका विभिन्न जिल्लाबाट हजारौं श्रद्धालु दर्शन र पूजाआजाका लागि यहाँ पुग्ने गर्छन्। स्थानीय धार्मिक विश्वासअनुसार शोभा भगवती माताको श्रद्धापूर्वक पूजा–आराधना गरे मनोकामना पूरा हुने, पारिवारिक सुख–शान्ति प्राप्त हुने तथा जीवनमा सकारात्मक ऊर्जा प्राप्त हुने जनविश्वास रहेको छ। कतिपय श्रद्धालुले सरकारी जागिर, शिक्षा, व्यवसाय तथा अन्य सफलताको कामना गर्दै यहाँ विशेष पूजा गर्ने गर्छन्। यस्ता विश्वास धार्मिक आस्था र स्थानीय परम्परामा आधारित छन्। यस मन्दिरमा महाअष्टमीका दिन राष्ट्रका विशिष्ट व्यक्तित्वहरूको पनि उपस्थिती रहने परम्परा छ। राष्ट्रपति, राजा तथा नेपाली सेनाका प्रधानसेनापतिसमेत विशेष पूजा...

जगद्गुरु शिव शक्ति बाबाको दुईदिने आशिर्वाद कार्यक्रम सिक्किममा  भव्य र श्रद्धापूर्वक सम्पन्न भएको छ। असार २७ र २८ गते सम्पन्न उक्त कार्यक्रममा हजारौँ श्रद्धालु भक्तजनको उल्लेखनीय सहभागिता रहेको थियो। कार्यक्रममा विभिन्न क्षेत्रका विशिष्ट व्यक्तित्व (VIP), SHO Police, सरकारी कर्मचारी, समाजसेवी, व्यवसायी तथा सर्वसाधारण भक्तजन सहभागी भई जगद्गुरु शिव शक्ति बाबाको दर्शन तथा आशीर्वाद प्राप्त गरेका थिए। कार्यक्रमस्थलमा बिहानदेखि नै भक्तजनहरूको ठूलो भीड लागेको थियो। यस विशेष आध्यात्मिक कार्यक्रमको व्यवस्थापन तथा समन्वय अन्तर्राष्ट्रिय कथा वाचक रोहित राज महाराजको विशेष पहल र नेतृत्वमा गरिएको थियो। कार्यक्रमलाई व्यवस्थित, मर्यादित र सफल बनाउन स्वयंसेवकहरूको टोलीले समेत सक्रिय भूमिका निर्वाह गरेको थियो। हजारौँ भक्तजनको उपस्थितिका बाबजुद कार्यक्रम अत्यन्त अनुशासित, शान्तिपूर्ण र व्यवस्थित रूपमा ...